Yazılım Korsanlığı..
Bilgisayar Programı, 5846 Sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’nda “eser” olarak kabul edilmekte ve hukuken korunmaktadır. Yazılım korsanlığı, telif haklarıyla korunan yazılımların (bilgisayar programlarının) izinsiz bir şekilde kopyalanması veya dağıtılmasıdır. Yazılım korsanlığı; kopyalama, bilgisayara yükleme, paylaşma, satma veya birden çok kopyayı kişisel bilgisayarlar veya iş bilgisayarlarına kurma yoluyla gerçekleştirilebilir.
Ülkemizde korsan yazılım kullanma oranı, 2003 yılı itibarı ile % 80~85 civarında iken, 5846 Sayılı yasada 2004 yılında yapılan köklü değişiklikler ve getirilen ağır yaptırımlar sonucunda önemli bir azalma göstermiştir. Uluslararası bilgi teknoloji araştırma şirketi IDC (International Data Corporation)’ nin verilerine göre, söz konusu oran bugün için % 58~60 seviyesine düşmekle beraber, hala Avrupa ortalamasının çok üzerindedir.
Emniyet Genel Müdürlüğü verilerine göre, ülkemizde sayıları 15.000 civarında olan internet kafeler, işletim sistemleri ve oyun programları ağırlıklı olarak, korsan yazılım kullanımında önemli bir paya sahiptir. Yazılım üreticilerinin gerek bilinçlendirerek ikna etme çabalarına ve gerekse şikayet yoluyla yasal yaptırım uygulatmalarına rağmen, bu alanda hala ciddi bir umursamazlık ve direnç gözlen-mektedir.
İhbar ve aramalar her geçen gün daha da yoğunlaşmaktadır..
B.S.A. (Business Software Alliance), çok sayıda yazılım üreticisinin, lisanssız kullanıma ilişkin haklarını koruyan ve hukuki süreçlerini yürüten bir kuruluştur. B.S.A.’nın, araştırma ve ihbarlara dayalı olarak ülkemizde gerçekleştirdiği yasal başvurular sonucunda korsan yazılım aramaları her geçen gün daha da artmaktadır. Bu kapsamda internet kafeler özellikle takibe alınmakta ve yasal aramalarda en üst sıralarda yeralmaktadır.
(Bkz : http://www.bsa.org.tr/index.html)
Kısmi lisanslama çözüm değildir..
İnternet kafelerde sıkça rastlanan “kısmi lisanslama” uygulaması, satın alınan tek bir programın birden çok bilgisayarda kurularak çalıştırılmasını sağlar. Ancak, kullanılan her bir yazılımın lisanslı olması yasal zorunluluktur. Dolayısıyla kısmi lisanslama cezadan kurtarıcı bir yöntem olmadığı gibi, tam aksine başlıbaşına suç teşkil etmektedir.
Cezalar..
Lisanssız yazılım kullanımı, çok ciddi yaptırımlar içeren ağır bir suçtur. Mevcut yasalar çerçevesinde, lisanssız yazılım kullanıcısına ceza yargılaması sonunda 1 yıldan 5 yıla kadar hapis veya (oldukça ağır) adli para cezası verilmekte, korsan yazılım yüklü bilgisayarlara ve bu kapsamdaki her türlü materyale el konulmakta ve fail 3 yıla kadar meslek veya ticaretten de men edilebilmektedir. Suçun tekrarlanması halinde cezalar da arttırılmaktadır.
Hukuk Davaları..
Lisanssız kullanım nedeniyle suçtan zarar görmüş olan hak sahibi firmalar, kullanıcı aleyhinde ayrıca tecavüzün ref’i, tecavüzün men’i ve tazminat davaları açma hakkına da sahiptirler.
Sonuç olarak, korsan kullanım daha pahalıdır..
Gerek cezai sonuçları ve gerekse üretici firmaların tazminat hakları göz önüne alındığında; korsan kullanım, lisans bedelinden çok daha pahalıya mal olan, yasa dışı bir tercihtir. Şüphesiz, uğranılacak şahsi ve ticari itibar kaybı da ayrıca hesaba katılmalıdır.